Doktora Tezleri
Bu koleksiyon için kalıcı URIhttps://gcris.asbu.edu.tr/handle/123456789/9
Gözat
88 Sonuçlar
Search Results
Doktora Tezi Ahmet Hamdi Tanpınar'da Din ve Değerler: Yazarın Romanları Üzerinden Bir Çözümleme(2025) Yılmaz, Rezzan; Yapıcı, AsımThe subject of this study is the perceptions of religion and values in Ahmet Hamdi Tanpınar's novels. Tanpınar lived in the period when the Republic was proclaimed, a new political administration was established and a new socio-cultural order was being established (1901-1962). In this respect, his novels show the characteristics of the period in question and trace the changing human being. The individual, formed by a society shrouded in traditional religious understanding and values, evolves into modernity with changing conditions and develops different types of religious perceptions, types of religiosity and forms of religious life. In addition, the values that the individual inherits from his/her culture and tradition also undergo some transformations under the influence of changing conditions. From this point of view, the aim of the study is to reveal the changing understanding of religion and values of the people of Tanpınar's time and himself, and the transforming views of religiosity. In this qualitative study, descriptive analysis technique was used. After a literature review and reading the main sources directly related to the study, passages with similar topics and content were brought together and classified under common headings. As a result of this classification and the subsequent descriptive analysis, it has been determined that a critical change and transformation took place in the context of religion and values during Tanpınar's lifetime. It has been observed that this change does not occur sharply, but gradually and manifests itself at different rates and in different ways for each individual. As a result, it has been determined that Tanpınar and the individuals around him developed new and modern perspectives in terms of religion and values during his lifetime, yet they could not break away from their traditional perceptions of religion and some of the values they brought from the past. Keywords: Ahmet Hamdi Tanpınar, Religion, Value, Change, Psychology.Doktora Tezi An Analysis of the Use of Russian Coercive Military Power in Russian Foreign Policy during Putin Era (2000-2024)(2026) Gülşen, Halit; Baba, GürolBu tez, Vladimir Putin dönemi (2000–2024) Rus dış politikasında zorlayıcı askerî gücün kullanımını incelemektedir. Çalışma, Rusya'nın askerî müdahalelerinin yalnızca güvenlik tehditlerine veya bölgesel krizlere verilen tepkiler olarak değil, hedef devletlerin davranışlarını etkilemeyi, rakip güçlerin stratejik hesaplamalarını şekillendirmeyi ve Rusya'nın çok kutuplu uluslararası düzendeki konumunu güçlendirmeyi amaçlayan daha geniş bir zorlayıcı diplomasi stratejisinin parçası olduğunu savunmaktadır. Bu doğrultuda araştırma, zorlayıcı diplomasi yaklaşımını temel kuramsal çerçeve olarak benimsemekte; caydırıcılık, zorlama, cezalandırma ve inkâr yoluyla caydırma kavramlarını zorlayıcılık literatürü çerçevesinde ele almaktadır. Araştırma, nitel araştırma yöntemleri kapsamında söylem analizi ve tarihsel analiz tekniklerini kullanmaktadır. Bu kapsamda Rusya Federasyonu Dış Politika Konseptleri, Askerî Doktrinleri, Ulusal Güvenlik Stratejileri ile Vladimir Putin'in 2000–2024 yılları arasında yaptığı 600'den fazla resmî konuşma incelenmiştir. Elde edilen bulgular, 2008 Rusya-Gürcistan Savaşı, 2014 Kırım'ın ilhakı, 2015–2020 Suriye askerî müdahalesi ve 2022'de başlayan Rusya-Ukrayna Savaşı olmak üzere dört vaka üzerinden analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, Rusya'nın askerî gücü diplomasi, stratejik sinyal verme ve siyasi iletişim araçlarıyla bütünleştirerek zorlayıcı dış politikasının temel unsurlarından biri hâline getirdiğini göstermektedir. Zorlayıcı askerî güç, sahadaki askerî dengeleri, bölgesel güvenlik ortamını ve üçüncü taraf aktörlerin davranışlarını önemli ölçüde etkilemiş; ancak hedef devletlerin uzun vadeli siyasi yönelimleri üzerinde daha sınırlı sonuçlar üretmiştir. Tez, Rusya'nın zorlayıcı askerî güç kullanımının Çarlık ve Sovyet dönemlerinden miras kalan stratejik geleneğin Putin döneminde yeniden uyarlanmış bir devamı olduğunu ve askerî gücün Rusya'nın stratejik nüfuzunu koruma, rakip aktörleri sınırlandırma ve çok kutuplu uluslararası düzen vizyonunu destekleme amacıyla kullanılan temel dış politika araçlarından biri hâline geldiğini ortaya koymaktadır.Doktora Tezi Analyzing Financial Performance of SMEs and Its Linkages with Banks’ Credit Conditions in Turkiye: A Balance Sheet Approach(2026) Dal, Selman; Mahmud, Seyid FahriBankalar, kredi tahsisinde ve finansal istikrarın şekillenmesinde, özellikle finansal bilgi eksikliğinin sık gözlendiği Küçük ve Orta Boy İşletme (KOBİ)'lerin finansmanında, çok önemli bir rol oynamaktadır. Bu tez, bankaların fiyat harici kredi standartlarının, firmaların temel finansal göstergeleriyle etkileşime girerek (i) bankaların ex-ante kredi skorlama kararlarını ve (ii) Türkiye KOBİ kredi piyasasında ex-post temerrüt riskini nasıl etkilediğini analiz etmektedir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) veri tabanında bulunan; Banka Kredileri Eğilim Anketi'ndeki (BKEA) bankaların kredi standartlarını, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK)'na raporlanan kredi veri seti ile birleştiren ve firmaların bilanço bilgilerini de analize dahil eden bu tez, bütüncül bir bakış açısı sunmaktadır. Birinci bölümde, KOBİ'lerin banka içi kredi skorlamasının, bankaların kredi standartlarındaki değişimlerden nasıl etkilendiğini ampirik olarak test etmek amacıyla dengesiz panel logit modeli kullanılmıştır. Bulgular, gevşeme dönemlerinde bankaların sistematik olarak daha olumlu kredi değerlendirmesi yaptığını ve bu davranışın bankaların daha güçlü likidite pozisyonuyla pekiştiğini göstermektedir. İkinci bölümde, işletmelerin finansal dayanıklılığına ilişkin kompozit metrikler olan Altman Z-Skoru'nun çeşitli varyantları ile likidite, kaldıraç, verimlilik ve kârlılığın temel bileşenler analizine dayalı değişkenleri modele dâhil edilmektedir. Ampirik bulgular, firmaların dayanıklılığına ilişkin güçlü göstergelerin kredi skorlarını iyileştirdiğini ortaya koyarken, firmaların performans göstergeleri modele dahil edildikten sonra bile kredi standartlarının açıklayıcı gücünün önemli ölçüde korunduğunu göstermektedir. Üçüncü bölüm, 2018Ç1-2024Ç2 arasındaki dönemde kullandırılan kredilerin tahsis sırasındaki standartlarını temerrüt sonuçlarıyla ilişkilendirmektedir. Bu ilişkiyi incelemek için lojistik regresyon modellerine ek olarak SHAP temelli Rastgele Orman (Random Forest) ve XGBoost modelleri kullanılmıştır. Kullanılan tüm yöntemlerde, kredi standartlarının gevşediği dönemlerde kullandırılan krediler belirgin şekilde daha yüksek temerrüt riski sergilerken, firmanın finansal gücü ve daha kısa vadeler temerrüt olasılığını azaltmaktadır. Sonuçlar ayrıca banka sahipliği türleri arasında önemli bir heterojenliğe işaret etmektedir.Doktora Tezi Anayasa Yargısında Geçici Hukuki Koruma Tedbirleri(2026) Öztürk, Hüseyin; Yazıcıoğlu, İsmailGeçici hukuki koruma tedbirleri aciliyetin gerektirdiği hallerde, telafisi güç zararları önlemek ve yargılama neticesinde verilen kararın icra kabiliyetini sağlamak amacıyla başvurulan hukuki çarelerdir. Ulusal ve uluslararası yargı sistemleri incelendiğinde, geçici hukuki koruma tedbirlerine yer verildiği ve yargı organları tarafından söz konusu tedbirlere başvurulduğu görülmektedir. Geçici hukuki koruma tedbirlerine hükmedilebilmesi için telafisi güç zarar doğma riskinin bulunması ve tedbir talebinde bulunan tarafın görünüşte haklılığa sahip olması gerekir. Ayrıca tedbir kararı verilirken menfaat dengesi gözetilmelidir. Avrupa İnsan Hakları Sisteminde geçici tedbire ilişkin olarak Sözleşme düzeyinde açık bir düzenleme mevcut olmamasına rağmen Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi geçici tedbir kararları vermekte ve taraf devletler bakımından söz konusu tedbir kararlarının bağlayıcı olduğuna hükmetmektedir. İspanya anayasa yargısı sisteminde İspanya Anayasa Mahkemesi kanunda tanınan yetkiler çerçevesinde tedbir kararları vermektedir. Türk anayasa yargısı bakımından yürürlüğü durdurmaya ilişkin açıkça anayasal ve kanuni bir düzenleme mevcut değildir. Anayasa Mahkemesi ilk başta yürürlüğü durdurma yetkisine sahip olmadığına karar vermişken, daha sonra içkin yetki doktrini çerçevesinde yürürlüğü durdurma kararı vermeye başlamıştır. Bireysel başvuru usulünde tedbir açıkça kanunda düzenlenmiştir. Anayasa Mahkemesi kanundan aldığı yetkiye dayanarak bireysel başvurularda sınırlı alanlarda tedbir kararı vermektedir.Doktora Tezi Anonim Şirketlerde Yönetim Kurulu Üyelerinin Rekabet İhlallerinden Doğan Sorumluluğu(2023) Varlı, Elif Banu; Yavaşi, MahmutThis study comprehensively examines the liabilities arising from antitrust law violations of board members in joint-stock companies through a multi-faceted approach. Ensuring that companies' board members comply with competition law and achieve sustainable growth targets is of critical importance. The first section of the study analyses the current situation of Turkish law on the subject, judicial decisions, and various legal regulations. The second part focuses on the specific situations and responsibilities of board members, particularly examining the obligations that may arise from competition violations. The third section approaches the subject within the framework of comparative law, examining how the legal systems of the United Kingdom and the United States regulate the liabilities arising from competition violations of board members. The fourth and final section focuses on how technological advancements, especially artificial intelligence technologies, transform the responsibilities of board members. It examines the potential impacts of the innovations brought about by the use of artificial intelligence in the context of competition law and board member responsibilities. The importance of internal control systems in preventing competition infringements is also emphasized in this section. By providing an extensive analysis in each section and considering both theoretical frameworks and practical applications, the study presents a comprehensive assessment of the liabilities arising from competition violations by board members. In this context, Turkish law, comparative law, and future trends are combined to provide a detailed and meticulous examination of the subject.Doktora Tezi Approaches to Different Forms of Love from the Perspective of the Psychology of Religion(2026) Erdoğan, Hatice; Yapıcı, AsımThis study aims to fill an important gap in the field of the Psychology of Religion by examining a complex and intense phenomenon such as love in relation to multidimensional empirical variables including religious orientation, subjective religious feelings and thoughts, love attitudes, and attachment styles. Based on the premise that love transcends a mere emotional state and represents an ontological and existential experience, the study addresses the philosophical, theological, literary and psychological dimensions of love within a theoretical framework. In this context, the etymological and semantic analyses of love were conducted, followed by an evaluation of how different disciplines approach the subject. The concepts of religion and religiosity were then explored, with an explanation of the dimensions and orientations of religiosity and a discussion of its relationship with love. The empirical part of the study was conducted with 1.085 adult participants residing in Ankara. Participants completed the Revised Muslim Religious Orientation Scale, the Relationship Scales Questionnaire, and the Attitudes Toward Love Scale, along with a questionnaire containing sociodemographic items and open-ended questions. The collected data were analyzed using both quantitative and qualitative methods. The analysis examined the relationships between types of religious orientation (intrinsic, extrinsic, fundamentalist, and quest orientation) and variables such as gender, age, education level and love experience. Similarly, the relationships between love attitudes (eros (passionate), ludus (game-playing), storge (friendly), pragma (logical), mania (possessive), and agape (altruistic) and attachment styles (secure, preoccupied, dismissive and fearful) were compared across demographic variables. The findings indicate that there are significant relationships between religious orientation types, subjective religious feelings and thoughts, love attitudes, and attachment styles, with variations in both direction and strength. With the exception of eros (passionate love), all other love attitudes were found to be significantly associated with religious orientation types, and regression analyses demonstrated that different forms of religious orientation predicted these love attitudes to varying degrees. The thematic analysis of responses to open-ended questions revealed that participants' interpretations of love and affection were shaped in conjunction with their subjective perceptions of religiosity. Furthermore, the interpretive process suggests that the metaphysics of love developed within classical Islamic thought continues to provide a functional frame of reference for the spiritual world of the modern individual.Doktora Tezi Avrupa Birliği Hukukunda Elektronik Ticaretin Regülasyonu ve Türk Hukukuna Regülasyon Önerileri(2025) Taştan, Sena Kontoğlu; Kent, Bülent; Kaya, Mehmet BediiDijital dönüşümün merkezinde yer alan platform ekonomisi; ağ etkileri, veri temelli pazar gücü ve sınır aşan yapısıyla geleneksel hukuk mekanizmalarını işlevsiz kılmakta ve 'hukukun teknolojiye ayak uyduramaması' (pacing problem) sorununu derinleştirmektedir. Bu çalışmada, Avrupa Birliği'nin Dijital Piyasalar Yasası (DMA) ve Dijital Hizmetler Yasası (DSA) ile geliştirdiği yeni nesil kurallar, regülasyon teorisi ışığında analiz edilerek Türk hukuku ile karşılaştırmalı bir değerlendirmeye tabi tutulmaktadır. Çalışmada öncelikle siber özgürlükçülük, siberpaternalizm ve ağ komüniteryanizmi teorileri incelenmiş; emir ve kontrol, piyasa temelli, mutabakata dayalı ve sözleşme ile tasarım yoluyla regülasyon yöntemlerinin dijital piyasalardaki etkinliği tartışılmıştır. Bu kapsamda DMA'nın, rekabet hukukunun ex-post müdahale yetersizliğini gidermek amacıyla eşik bekçisi kavramı üzerinden kurguladığı ex-ante düzenleme modeli ile DSA'nın sorumluluktan hesap verebilirliğe geçişi sağlayan risk temelli ve çok katmanlı denetim mimarisinin, hibrit bir regülasyon anlayışını temsil ettiği tespit edilmiştir. Türk hukuku incelendiğinde, 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve 5651 sayılı Kanun'da yapılan değişikliklere rağmen, yaklaşımın büyük ölçüde parçalı, reaktif ve katı nicel eşiklere dayalı bir emir ve kontrol mekanizmasına sıkıştığı görülmektedir. Tezin temel argümanı, Türk hukukunun dijital piyasalarda rekabet edilebilirliği ve temel hakları güvence altına almak için, salt yasaklamalara dayalı rejimden; sistemsel risk yönetimine, algoritmik şeffaflığa ve tasarım yoluyla regülasyon ilkelerine dayalı bütüncül bir modele evrilmesi gerektiğidir. Çalışma sonucunda, bu dönüşüm için güvenilir işaretçi mekanizması, bağımsız denetim ve iç uyum birimi içeren somut de lege ferenda öneriler üzerinden somut bir reform haritası sunulmaktadır.Doktora Tezi Avustralya'daki Türk Diasporası: Diaspora Örgütleri, Topluluklar Arası İlişkiler ve Ulusötesi Mobilizasyon(2026) Canpolat, Medine Derya; Unutulmaz, Kadir OnurThis study examines three intricate and interrelated phenomena of diaspora, diaspora organizations (DOs), and transnational mobilization with a specific focus on the Turkish diaspora in Australia. It investigates the mobilization of the Turkish diaspora through the lens of transnationalism, seeking to answer the primary research question: 'In what principal ways do DOs function in inter-community relations and transnational mobilization of the Turkish diaspora in Australia and how does digitalization influence these roles?' To address this, four sub-questions explore the role of DOs in inter-community relations, their contribution to mobilization, the impact of digitalization on connectivity, and the potential of digital platforms to bridge the gap for members in remote areas. Adopting a qualitative research methodology to gain a comprehensive empirical dataset, the study draws on document analysis (September 2005-March 2026), observations, and in-depth interviews with 26 representatives from 30 selected DOs across New South Wales and Victoria (November 2025). The findings reveal that Turkish DOs in Australia serve as the primary engines for transnational mobilization, increasingly leveraging digital tools to enhance their reach and organizational efficacy. They perform in inter-community relations as information hubs, service providers, and liaisons that facilitate bilateral exchanges. Furthermore, they act as transnational actors in mobilizing the Turkish diaspora to preserve identity, engage in advocacy, and maintain robust ties with Türkiye. Additionally, the research concludes that virtual spaces offer a significant tool for identity preservation. Therefore, this study opens up a new debate to explore the 'distant yet vital' Turkish diaspora in Australia through the lens of e-diasporas.Doktora Tezi Being a Migrant Mother in Türkiye: Single Parenthood and Transnational Motherhood(2026) Taner, Nagehan; Akçapar, ŞebnemBu doktora tezi, Türkiye'de yaşayan çocuklu tek ebeveyn göçmen anneler ile çocuklarını köken ülkede bırakan ulusötesi annelerin annelik deneyimlerini göçle kesişimi içinde, kesişimsellik perspektifiyle incelemekte ve göçmen kadınların annelik öznelliklerini nasıl inşa ettiklerini sorunsallaştırmaktadır. Çalışma, farklı kültür, din, dil ve sınıfsal konumlarda göçmen anneliğinin öznel, deneyimsel ve ideolojik boyutlarını feminist bir bakış açısıyla ortaya koymayı amaçlamaktadır. Nitel araştırma deseniyle yürütülen çalışmada, Ankara, İstanbul, Antalya, Gaziantep ve Sinop'ta farklı etnik kimliklerden 43 tek ebeveyn ve 13 ulusötesi anneyle feminist duruşu merkeze alan derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Veriler MAXQDA 2020 programı kullanılarak kodlanmış ve tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Analiz sonucunda beş ana tema ortaya çıkmıştır: 'Göçün belirsizliğinde yeniden inşa edilen hayatlar', 'Patriyarkanın kuşatması altında direnen hayatlar', 'Kapitalizm kıskacında güçlükle tutunulan hayatlar', 'Anneliğin evrenselliğini sorgulamak: çeşitlilik ve kesişimsellik' ve 'Patriyarkal kapitalizm karşısında göçmen kadın dirençliliği'. Bulgular, tek ebeveyn göçmen annelerin kurumsal ve ailevi destek eksikliği nedeniyle kronik stres ve tükenmişlikle mücadele ettiklerini; ulusötesi annelerin ise çocuklarından fiziksel olarak ayrı olmanın yarattığı suçluluk duygusunu, çocuklarının eğitimi ve refahına yönelik maddi kaynak aktarımıyla telafi etmeye çalıştıklarını göstermektedir. Her iki grup anneliği fedakârlık üzerinden tanımlarken, babaların ebeveynlik sorumluluğunu üstlenmedikleri 'var ama yok baba' biçiminde konumlandığı görülmektedir. Sonuç olarak göçmen annelik, toplumsal cinsiyet, sınıf, etnik köken ve göçmenlik statüsünün kesişiminde şekillenen zorlayıcı bir deneyimdir. Göçmen kadın öznelliği ise patriyarkal kapitalizm karşısında feminist bilinç, stratejik direnç ve kadın dayanışmasıyla kurularak mağduriyetin ötesinde bir eyleyiciliğe dönüşmektedir.Doktora Tezi Büyük Güçler Arasında Siber Güvenlik Rekabeti - ABD ve Rusya Örneği(2024) Rugına, Juma Mdimu; Demir, İdrisBu çalışma, Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya arasındaki siber güvenlik rekabetini inceleyerek, anarşik bir siber alan içerisindeki devlet ve devlet dışı aktörlerin karmaşık etkileşimlerini ele alıyor. Çalışmanın temel amacı, tarihsel rekabetler, güç dinamikleri, karşılıklı güvensizlik ve sosyal normların bu rekabeti nasıl yönlendirdiğini ve ulusal siber güvenlik stratejilerini nasıl şekillendirdiğini analiz etmektir. Ayrıca, devlet dışı aktörlerin ABD-Rusya siber etkileşimleri ve politika oluşturma üzerindeki etkileri de araştırılmaktadır. Araştırma, nitel bir vaka çalışması yaklaşımıyla karşılaştırmalı analiz yöntemini benimseyerek, ilgili literatür, resmi açıklamalar, politika belgeleri ve uzman görüşleri gibi kaynaklardan yararlanmaktadır. Bulgular, siber uzayın anarşik yapısının siber silahlanma yarışlarını hızlandırdığını, yanlış hesaplama risklerini artırdığını ve küçük devletler ile devlet dışı aktörlerin büyük güçlere meydan okumasını mümkün kıldığını ortaya koymaktadır. Tarihsel rekabetler ve ulusal kimlikler, siber faaliyetlerin yorumlanmasını şekillendirerek propagandayı körükler ve çok taraflı iş birliğini engeller. Yabancı siber faaliyetlerin güvenlikleştirilmesi, agresif siber güvenlik politikalarına kamu desteğini artırırken, özellikle demokratik ülkelerde sivil özgürlükler konusunda endişelere yol açmaktadır. Özel siber güvenlik şirketleri gibi devlet dışı aktörler, egemenlik sınırlarını bulanıklaştırırken ulusal politikaları etkileyip yeniliği teşvik eder ve kamu-özel ortaklıklarını güçlendirir. Ancak bu durum, gözetim ve veri mahremiyetiyle ilgili sorunları da beraberinde getirir. Çalışma, siber uzayda merkezi bir yönetişim eksikliğinin çatışmaları ve güvensizliği derinleştirerek uluslararası iş birliğini engellediğini vurgulamaktadır. Atıf zorluklarını çözmek, çeşitli aktörlerin rollerini tanımlamak ve güvenlik önceliklerini küresel bağlantılarla dengelemek için iş birliği çerçevelerine ihtiyaç olduğunu belirtmektedir. Neorealizm, İnşacılık ve Kopenhag Güvenlik Çalışmaları Okulu perspektiflerini içeren bu araştırma, ABD-Rusya siber güvenlik rekabetinin küresel siber istikrar üzerindeki etkilerini anlamayı sağlamaktadır.
